Phật Sự

CẢM NIỆM ÂN ĐỨC SƯ TỔ

Cập nhật: 18/12/2025
 

CẢM NIỆM ÂN ĐỨC SƯ TỔ

 

Nam Mô A Di Đà Phật.
Kính bạch trên Chư Tôn Thiền Đức Tăng chứng minh.
Con là Phật tử tại gia, pháp danh Phúc Mạnh, nhân ngày húy kỵ Tổ Hoằng Pháp con có đôi dòng cảm niệm xin dâng cúng Tổ. Ngưỡng mong trên Quý Chư Tôn Thiền Đức Tăng hoan hỷ cho ạ ....
Nam Mô Hoan Hỷ Tạng Bồ Tát Ma Ha Tát!
Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật!
Nam mô Tây Thiên, Đông Độ, Việt Nam lịch đại Chư vị Tổ sư truyền giáo khai sơn tạo tự thùy từ chứng giám!
Cung kính đảnh lễ Giác Linh Hòa Thượng thượng Chân hạ Tử.
Cung kính đảnh lễ trên sư phụ HT Viện Chủ, Đạo trưởng Tổ Đình Hoằng Pháp thượng Chân hạ Tính.
Cung kính ngưỡng bái bạch - Chư Tôn thiện Đức Tăng chứng minh!
Hôm nay nhân ngày húy kỵ lần thứ 37 – Giác linh Đại Lão Hòa Thượng - Tổ sáng lập chùa Hoằng Pháp; chúng con xin có đôi lời cảm niệm như một lời tri ân và phát nguyện noi theo gương sáng ân đức của Quý Ngài.

Kính thưa đại chúng. Chúng con hằng nghe lời của Hiền nhân dạy rằng:

“Trời đẻ, đất nuôi, đức chở che lấy gì lường kịp.

Nước nguồn, cây gốc, công bón vun biết sánh chi tầy.

Đây nền nhân, đây nhà nghĩa, do Tổ tiên gây dựng mà nên.

Nọ lá ngọc, nọ cành vàng, bởi công đức chất chồng mới có”.

Giờ phút này chúng con ngồi đây ôn lại thân thế và sự nghiệp của bậc chân tu – Sư Tổ của Tổ đình Hoằng Pháp, tại Lễ Tưởng niệm 37 năm ngày Cố Đại lão HT Thượng Chân Hạ Tử viên tịch. Ngày 16/10 của 37 năm trước - Năm Mậu Thìn, một trái tim của bậc Hiền nhân đã ngừng đập. Biến cố ấy như:

 

“Đất thảm trời sầu Hòa Thượng quy

Đau lòng Phật tử với tăng ni

Nhớ thương Đại Lão tâm Bồ Tát

Kính mến Cao Tăng hạnh từ bi…”

 

Một trái tim đã ngừng đập như bao trái tim khác thuận thế vô thường. Nhưng phía sau của sự ngừng đập ấy là cả một sự nghiệp đồ sộ mà Người để lại. 100 năm sau, những bậc cao tăng thạc đức hiện tiền vẫn còn ngưỡng mộ, hàng con cháu của Người vẫn phải ngửa trông ân đức.

Ngày hôm nay, 16/10 năm Ất Tỵ, chúng con ngồi đây nhớ lại 120 năm về trước, khi những cánh đồng đay mênh mông xanh ngắt thay cho những cánh đồng lúa chín vàng của vụ mùa ở quê hương ngày ấy. Khi cả dân tộc Việt Nam đang chìm trong đói nghèo và nô lệ, có một trái tim nuôi chí lớn, phát tâm bồ đề theo Thầy lên đường vân trình học đạo. Và để rồi đến năm 26 tuổi, tức chỉ 8 năm sau khi được thọ giới Tỳ kheo, Ngài trở về làng Cao Mại trùng tu chùa làng và thỉnh Tôn Sư về giảng Kinh truyền đạo. Ở độ tuổi ấy, trong hoàn cảnh xã hội đương đại mông muội lúc ấy, chúng ta mới thấy được một tầm vóc bậc Vĩ nhân vượt trội và Thánh thiện đến nhường nào.

Với bầu nhiệt huyết đó, những năm sau Ngài đến trùng tu các chùa khác ở Kiến An, Hải Phòng, Hải Dương, Thái Bình… đem một nguồn sinh khí mới của đạo pháp đến với mọi miền đất Bắc. Mỗi bước chân của Ngài trên nẻo đường đất nước là một sự tỏa lan ấm áp ánh sáng của Đạo Bụt và tấm lòng đại bi cứu khổ bao người sa cơ đói rách cùng trẻ mồ côi từ Bắc rồi vào Nam Bộ.

Suốt hành trình 22 năm, từ chùa Hoằng Pháp ở Kiến An Hải Phòng-1935 đến chùa Hoằng Pháp ở Sài Gòn- Gia Định-1957, cũng như hành trình 33 năm Dục Anh Đường từ Hải Phòng-1935 vào Tân Hiệp-1968…đó là cả quãng thời gian hành đạo, du hóa độ sinh đầy gian lao khó nhọc của Người. Đúng thật là:

 

Mỗi dấu chân Người đất nước Nam

Hoằng dương phật pháp nước tuôn tràn

Cô nhi bố thí Dục Anh viện

Lập trại, mở nghề, cứu tế dân…

Và tinh thần từ bi cứu khổ của Ngài đã được một vị sa môn Chân Không ca ngợi:

“Đến thăm Hoằng Pháp Dục Anh đường

Cảnh đẹp nhờ tay khéo chủ trương

Lũ trẻ theo duyên bao kiếp lại

Một thầy đủ phúc mấy lần đương

Quý thay ngọc ẩn sau mình vải

Vui thực vàng phô trước mắt thường

Chúc nguyện chùa này ngày thịnh vượng

Đàn em tắm mát nước cành dương”.

 

Kính thưa quý Phật tử!

Với tinh thần thâm nhập Phật pháp, Ngài luôn thể hiện tinh thần đạo pháp luôn trong lòng dân tộc, luôn đồng hành cùng dân tộc qua những đổi thay thế sự. Sau năm 1975 nước nhà được thống nhất, nhận rõ nhân sinh đa hoạn, thế sự vô thường, bả lợi danh như trò ảo hóa, Ngài đã chuyển mục đích sử dụng 45 mẫu đất của chùa Hoằng Pháp cho chính quyền cách mạng để làm nông trường Lê Minh Xuân tại ấp Phú Đức, Tân Tạo, h. Bình Chánh tp HCM. Rõ thật là:

“Trần thế chuyển mình hoa lá bay

Người đi xa tận nẻo trời Tây

Lời xưa di cảo còn gìn giữ

Mõ sớm chuông khuya dõi bước Thầy”

Thấm thoắt đã 37 năm trôi qua, những lời răn dạy của Tổ trong: “Kinh Nhật tụng, Nghi luật tu trì thiết yếu, Quy giới hành trì, Đạo Giải thoát…” đã được HT Đạo trưởng và Chư Tôn Đức Tăng nhiều thế hệ tiếp nối y giáo phụng hành, với tinh thần “từ bi cứu bốn loài, trí tuệ độ ba cõi”. Nhờ đó mạng mạch chùa Hoằng Pháp ngày càng phát triển và đến nay đã có hơn 40 chi nhánh trực thuộc tông môn trong và ngoài nước. Đó cũng là thể hiện sự cúng dường Chư Phật chân thật nhất, báo đáp tri ân Tổ Hoằng Pháp thiết thực nhất.

“Tri ân Hòa Thượng Tôn Sư gây dựng cảnh thiền từ đất Bắc

Báo đáp Cao Tăng Tổ Đức vun trồng vườn giác tại miền Nam”.

Kính bạch Chư Tôn Thiện Đức Tăng!

 

Kính thưa QPT!

Những thế hệ Phật tử tại gia chúng con là cháu, chắt của Tổ Hoằng Pháp, chúng con vô cùng cảm động và hạnh phúc được sống trong môi trường chánh pháp đã được Tổ khai sáng và các thế hệ Chư Tôn Đức tăng-ni tiếp nối dẫn dắt, nâng đỡ chúng con khắp 3 miền đất nước trên con đường bước đầu học Phật.

Chúng con biết, chúng con có được những phút giây hiện tại bình yên và hạnh phúc, những vòng tay biết mở rộng đem sự an vui đến cho người khác, miệng biết nói những điều ái ngữ, mắt biết nhìn trời xanh, tai biết nghe chim hót và những tham lam đố kỵ được mài mòn như đá mài dao … tất cả là đều nhờ ánh quang minh của Chư Phật và ân đức từ bi của Chư Tổ và Quý Chư Tôn Thiện Đức Tăng Ni đã theo gót Ngài mà kiên trì nhẫn nại khai sáng cho chúng con. Ân đức ấy chúng con thêm một lần tạc dạ tri ân cùng hai đấng sinh thành:

“Cha Mẹ sinh thân cốt nhục cù lao

Ơn Thầy Tổ nuôi tâm can huệ mạng”.

Kính bạch trên chư tôn Thiện Đức Tăng chứng minh!

Kính thưa hội chúng!

Một buổi gặp mặt tôn vinh và tri ân công đức của Tổ khai sáng tổ đình Hoằng Pháp, dù nói bao nhiêu cũng không kể hết ân đức của Quý Ngài. Nhưng, có thể nói rằng, trong suốt 88 năm trụ thế cùng 65 năm hành đạo, Ngài đã dấn thân và làm một ngọn đuốc sáng cúng dường Chư Phật cho hậu thế noi theo.

Và hôm nay, nếu lại được trở về làng Cao Mại nói riêng và đi khắp 3 miền đất nước nói chung, chúng con tin chắc rằng Ngài cũng sẽ mỉm cười hài lòng về những gì mà các con các cháu của Ngài đã tiếp được bước chân Ngài, trùng tu, kiến tạo cơ ngơi chốn Tổ và hơn 40 chi nhánh trực thuộc Tông phong Hoằng Pháp trong và ngoài nước ngày càng tố hảo, trở thành những địa chỉ hoằng dương phật pháp tin cậy tới mọi tầng lớp nhân dân, đồng bào dân tộc Việt Nam.

Hàng phật tử tại gia chúng con nguyện học theo hạnh nguyện của Tổ, nương theo bóng Quý Chư Tôn Đức Tăng - con cháu của Ngài, tiếp tục bước lên những bước vững chãi trên con đường tu nhân tích đức.

Với tấm lòng chân thành cung kính nhất, chúng con nguyện vâng lời và biết ơn, cùng nhau sách tấn tu tập, xứng đáng là những cháu chắt đích thị của Ngài.

Nói sao hết những gì là ân đức

Bậc Hiền Nhân chói sáng rực trời Nam

Cuối cùng, chúng con thành kính nguyện cầu hồng ân Tam Bảo gia hộ trên Chư Tôn Thiện Đức Tăng chứng minh, thân tâm an lạc, tứ đại điều hòa, giới châu minh tịnh, bản nguyện viên thành, để đem giáo Pháp của Phật dẫn dắt chúng con trên con đường tu học giác ngộ và giải thoát.

Sau đây con xin mạo muội lược ghi lại Tiểu sử của Ngài như một lời tri ân của hàng Phật tử chúng con xin cúng dường Giác Linh Hòa Thượng.

Nam Mô A Di Đà phật!

 

KHẮC GHI DẤU MỐC MỘT ĐỜI

 

Kính tri ân Giác Linh Cố Hòa Thượng thượng Ngộ hạ Chân hiệu Tử

 

Thuở xa xưa tại Thái Bình xứ Bắc

Phủ Kiến Xương, Cao Mại - Cụ Trần Rinh

Sinh trong gia thế nho bình

Tâm thiền phát hiển độ sinh cứu nàn.

 

Thấy dân tộc lầm than nhơ nhuốc

Bả lợi danh thời cuộc lắm trò

Nhân sinh sương mốc nào lo

Sát na tan biến, hững hờ hôm mai.

 

Theo Thầy Tổ Quang Huy bươn trải

Nghĩ rằng mình ấy phải nam nhi

Hướng tâm giải thoát gắng ghi

Tham thiền hành đạo hướng về Thích Ca.

 

Trên nẻo đường bôn ba tìm đạo

Gặp Tôn Sư truyền giáo Sa Môn

Kỷ Mùi (1919) quy giới pháp danh

Ngộ Chân, hiệu Tử - Thầy dành đặt cho.

 

Miền sơn cước Tản Viên, sang Phú Thọ

Đến Côn Sơn, Yên Tử, chùa Thầy

Lên ngàn Hương Tích mây bay

Nước non Tam Đảo ngày ngày kệ, kinh…

 

Sau tám năm (1919-1927) vân trình trụ lại

Trở về làng Cao Mại cố hương

Trùng tu chùa cổ khiêm nhường

Thỉnh Tôn Sư tọa pháp đường giảng kinh.

 

Năm Kỷ Tỵ (1929) phát nhiều tài chính

Trùng tu chùa cổ kính rêu phong

Kiến An trên đất Hải Phòng

Hải Dương rồi lại vòng sang Thái Bình…

 

Năm Ất Hợi (1935) lập chùa Hoằng Pháp

Tại Hải Phòng trụ đất Kiến An

Dục Anh – nhận trẻ cơ hàn

Mồ côi được cứu bởi bàn tay Tiên.

 

Năm Ất Dậu (1945) chết không người tiễn

Xác đầy đường…thân kiến, thân sâu!

Đau thương tang tóc ngút đầu

Ngài cùng bổn đạo dốc bầu hảo tâm…

 

Năm Quý Tỵ (1953) mở Tùng Lâm viện

Nay là chùa Phổ Chiếu-Hải Phòng

Chí rời non biển mênh mông

Bình sinh vượt trội… thật không nghĩ bàn!

 

Năm tư tuổi (1901-1955) đi miền Nam khám phá

Khắp Gò Công, Cai Lậy, Bến Tre

Trà Vinh, Vĩnh Long, Cần Thơ

Sang miền Châu Đốc…sử giờ còn ghi.

 

Năm Đinh Dậu (1957) lập chùa kế tiếp

Ấp Hoc Môn, Tân Hiệp, Sài Gòn

Hai hai năm (1935-1957) dạ sắt son

Ngài đem Hoằng Pháp Hải Phòng vô Nam.

 

Rồi kế đến Mậu Thân sáu tám (1968)

Viện Dục Anh – dân cảm ơn Ngài

Cứu người thoát cảnh bi ai

Dựng nhà cưu nhận nuôi vài trăm dân…

 

Lại gom góp tảo tần chiu chắt

Tậu bốn lăm (45) mẫu đất một vùng

Định là mở rộng khuôn trung

Làm Cô Nhi Viện nguyện cùng từ bi.

 

Nhưng thời thế đến kỳ biến đổi

Đất nước về một mối giang sơn

Chí trai chẳng một chút sờn

Giữa đời có đạo, chẳng hờn, chẳng vinh.

 

Ấp Phú Đức huyện nhà Bình Chánh

Lập nông trường tên Lê Minh Xuân

Ngài liền dứt bỏ tình thâm

Hiến Ban quản trị chẳng cần đắn đo.

 

Lòng ấp ủ đền thờ Quốc Tổ

Các Vua Hùng…nhắc nhở cháu con

Một đời khắc dạ sắt son

Một đời hành đạo hiến tròn pháp thân.

 

Túp lều tranh cầu bần xả phú

Thương dân tình đói khổ áo bô

Bớt phần ăn để đem cho…

Tiết kiệm để giúp đỡ cho người nghèo.

 

“- Đừng vọng niệm chạy theo trần cảnh

Dầu biết rằng nhị đế dung thông

Tùy duyên phương tiện muôn trùng

Tu hành đừng để chìm trong Ta Bà..."

 

Trong tục đế nở hoa sen khiết

Nơi bùn lầy mà thiệt thơm tho

Danh thơm dựng một cơ đồ

Xứng là trưởng tử chở đò Như Lai...

 

Tám tám năm Đức Ngài trụ thế

Sáu lăm năm đạo để sáng ngời

Trời sầu đất thảm vì Người

Đau lòng Phật tử…đời đời tiếc thương!

 

Cao Tăng đại hạnh khiêm nhường

Đạo vàng giáo lý độ đường chúng sinh

Đại Hiền rũ thoát tử sinh

Ơn sâu Hòa Thượng…nghĩa tình Ân Sư.

 

02/12/2025

Phật tử-PM cung kính lược ghi

 

Tin tức liên quan

BÀI VIẾT "NẾU ĐỜI NÀY KHÔNG RỰC RỠ THÌ SAO?".
24/04/2026
Chương trình "Phương tiện nghĩa tình".
23/04/2026
Chương trình cộng đồng "Sống thuận tự nhiên"
20/03/2026
Chùa Suối Pháp – Tây Ninh: Khóa lễ sám hối
19/03/2026
Chuyến hành hương đầu năm Bính Ngọ của Phật tử công quả nội tự chùa Hoằng Pháp
09/03/2026